Het Cadeau van Ketelbinkie

-In gesprek met John de Roode, Organisator, Hoofdsponsor & Inspirator Ronde van Heijplaat-

‘Ik ben geboren op de Heijplaat. Hier liggen mijn wortels.’
Vanuit zijn werkkamer kijkt John de Roode naar de bedrijvigheid Waalhaven. Achter een enorme muur van bonte containers ligt Heijplaat, de Rotterdamse geboortewijk van John de Roode. Hij noemt Heijplaat steevast de Heijplaat. Hij zal het niet eens bewust doen, maar veelzeggend is het wel.
De Heijplaat klinkt inderdaad anders dan Heijplaat. De Heijplaat is een begrip en net zo concreet als Johns gesoigneerde baardje, een stoomsleepboot of een zoete herinnering.
‘Ik ben een man van herinneringen ja. Kom eens hier kijken. Deze schilderijen hier aan de wanden verbeelden mijn leven en mijn verbondenheid met de scheepvaart, met de Waalhaven, met de RDM, met de Heijplaat….’
Als een volleerd museumcurator geeft John de Roode, algemeen directeur en eigenaar van de Roodhart Group, een rondleiding door zijn kantoorpand dat de allure heeft van een scheepvaartmuseum. De fabriekshallen, de pub waar we zo-even een bakkie deden, de bedrijfsportalen, de kantoorvertrekken: alles en iedereen ademt hier liefde voor het vak. Maar welk vak is dat eigenlijk?
‘Wij zijn als Roodhart gespecialiseerd in industriële roterende apparatuur… uiteraard altijd scheepvaart gerelateerd. Ik ben dit bedrijf in 1982 begonnen, toen nog op de Heijplaat. Ik heb nu zo’n 100 man en vrouw in dienst. Trouwe mensen. Dit is mijn leven. Ik leef hier… letterlijk ja…het tijdje terug heb ik besloten ook hier gaan te wonen….dit bén ik…’
We lopen langs de 26 adembenemende schilderijen die voormalig RDM-werknemer mijnheer Peeters (“ik weiger hem Nico te noemen”) in opdracht van John heeft gemaakt. Ieder schilderij is een hoofdstuk van het verhalenboek dat John de Roode heet. Ik kende tot vandaag nog niemand die tranen in de ogen kreeg van namen als de Dockyard V, de Volharding 12 of de ter ziele gegane scheepswerf John Brown in Glasgow.
Ondertussen vertelt hij met de plezierige overredingskracht van een marktkoopman over de wedergeboorte van de Wielerronde van Heijplaat. Ik kom ogen, oren en handen tekort want John praat en denkt snel:
‘Ik heb iets met snelheid ja. Snelle boten, motoren, auto’s noem maar op. Alleen is de snelheid op de racefiets mij volkomen vreemd hahaha. Eind jaren ’60 was ik op een blauwe maandag nog wel lid van Wielerclub Apollo… die zat vlak achter het huidige Station Blaak. We reden met een vaste versnelling… 36×16 of 38×18… kan dat überhaupt? Ik weet het echt niet meer hahaha…’
John de Roode (of de firma Roodhart, de twee blijken één en dus volkomen inwisselbaar) sponsort al jaren een wielerploeg die bestaat uit enkele renners die bij Roodhart werkzaam zijn. Zij meldden zich enige tijd geleden bij John. Of het geen idee was om de Ronde van Heijplaat nieuw leven in te blazen. De laatste Ronde dateerde alweer van 1977, zo leerde John:
‘Ze hadden het al heel romantisch over De Hel van Heijplaat hahaha. Dat klonk meteen puur en robuust, dús goed. Ik zei “geef me 24 uur de tijd”. Dat was in november 2018, maar ik schakel snel zoals je inmiddels weet hahaha. Ik heb meteen afgesproken met mijn twee maatjes Jan Dorst en Ron Vaz Dias. Bij Courzand. Uiteraard. Ze waren meteen enthousiast.’
‘Eh nog even John…dat van Courzand en “uiteraard”…. hoe zit dat precies?’
‘Een verhaal op zich. Café Restaurant Courzand is een begrip op de Heijplaat. Het was decennia lang hét adres waar de fabrieksarbeiders van de RDM, havenarbeiders uit de Waalhaven, zeebonken en de lokale middenstand elkaar dagelijks troffen. Courzand was in de loop der jaren echter in verval geraakt. Twee en een half jaar geleden wilde ik een modelschip kopen dat in Courzand als pronkstuk stond. Ik was verliefd op dat ding. Voordat ik het zelf wist had ik én het modelschip én Courzand zelf gekocht hahaha. Met vijftig man hebben we het interieur in ere hersteld – helemaal in de stijl van 1917! Emoties… alleen maar emoties…’
Café Restaurant Courzand blijkt een sleutelrol te gaan spelen in de Ronde van Heijplaat die 15 juni na een winterslaap van 42 jaar verreden zal worden. John de Roode:
‘Ter voorbereiding spreken we nu iedere week af in Courzand met Jan, Ron en Marco van Sintmaartensdijk en Peter van der Meijden. Bergen werk verzetten we met zijn vijven. Heerlijk. Meters maken. Vrijwel íedere ondernemer uit deze omgeving doet mee. Je vóelt gewoon de energie. Courzand wordt dadelijk ook het hart van de Ronde. Er komt een biertent, een barbecuestand en tal van wielerkraampjes. Het moet één groot feest worden. Dat is mijn wens.’
Zijn enthousiasme werkt aanstekelijk. John is een verhalenverteller, ik hang aan zijn lippen. De ene na de andere sappige anekdote rolt van zijn tong. De reïncarnatie van de Ronde (die hij steevast “onze” Ronde noemt) is onlosmakelijk verbonden met zijn liefde voor de Waalhaven, voor de scheepvaart, voor zijn bedrijf en voor de Heijplaat:
‘Ik heb jarenlang in een prachtige boerderij op de Hoeksche Waard gewoond. Maar op een gegeven moment was ik de schapen, de suikerbieten en de koeienstront he-le-maal zat. Met alle respect hoor want ik heb er met veel plezier gewoond, maar het was een goede beslissing om terug te keren naar de Heijplaat, mijn geboortegrond. Hier ben ik als Ketelbinkie begonnen.’
John de Roode ís de vleesgeworden Ketelbinkie – de verloren zoon die de Heijplaat schatplichtig is, zoals hij het zelf met gevoel voor nostalgie verwoordt:
‘Vanaf 1970 zit ik op de vaart. Ik was veertien. Ik ben steenhard opgevoed. Ik heb echt niets cadeau gekregen. Maar nu ga ik je iets geks vertellen…. kijk nu eens om je heen… de pompen, de motoren, de schepen, de schilderijen, de Waalhaven, de RDM, de échte mensen, de straatstenen, mijn toko Roodhart, het scheepsroer bij de entree… precíes deze omgeving voorzag ik tot in de detail toen ik veertien jaar oud was en als Ketelbinkie “voor de eerste keer naar zee ging…. en nooit van haaien had gehoord…”’
Het plan van John de Roode is duidelijk: de Wielerronde van Heijplaat is het ultieme geschenk van de Ketelbinkie van de Heijplaat aan de Heijplaat.